« انتقال شرط داوری»
انتقال شرط داوری در فرضی مورد بحث قرار میگیرد که حداقل یکی از طرفین قرارداد حاوی شرط یا موافقت نامه داوری به صورت قهری یا اختیاری تغییر یافته و شخص یا اشخاص دیگری جانشین و یا قائم مقام وی گردند. در این صورت این سوال مطرح میشود که آیا شرط یا موافقتنامه داوری، به قائم مقام وی تسری مییابد؟
برای پاسخ دقیق تر به موضوع باید بین قائم مقامی قهری و اختیاری، قائل به تفکیک باشیم:
1- قائم مقام قهری
با توجه به اینکه مطابق نص صریح ماده 481 قانون آیین دادرسی مدنی، با فوت یا حجر یکی از طرفین دعوا، داوری از بین میرود، لذا در زوال شرط داوری در فرض قائم مقامی قهری، تردیدی به نظر نمیرسد.
2- قائم مقام اختیاری
برای پاسخ دقیق تر به این موضوع باید بین انتقال مال موضوع قرارداد و انتقال قرارداد تفاوت قائل شویم:
2-1- انتقال موضوع قرارداد
در رابطه با عدم انتقال شرط یا موافقت نامه داوری در صورت انتقال موضوع قرارداد تردیدی به نظر نمیرسد. زیرا انتقال گیرنده صرفا حق عینی به مال موضوع قرارداد مییابد و نحوه حل و فصل اختلافات فیمابین طرفین قرارداد اولیه حاوی شرط یا موافقتنامه داوری ارتباطی به وی نخواهد داشت.
به عنوان مثال در صورتی که خریدار آپارتمانی که در قرارداد وی با فروشنده شرط داوری پیش بینی شده است، آپارتمان موضوع قرارداد را به دیگری منتقل کند، اراده فروشنده و خریدار بعدی صرفاً انتقال حق عینی تعلق گرفته بر آپارتمان است و دلالتی بر انتقال شرط داوری نمینماید.
شعبه ۱۵ دادگاه تجدید نظر استان تهران در این رابطه چنین استدلال نموده است: «در خصوص ایراد داوری مطرح شده، نظر به اینکه داوری قائم به طرفین قرارداد میباشد و تجدید نظر خوانده، قرارداد داوری را امضا ننموده که ملازمه با الزام مشارالیه باشد… »
در پرونده دیگری نیز شعبه مذکور همان نظریه را به بیان دیگری تکرار نموده است: «قرارداد منشأ امر داوری فقط نسبت به متعاقدین و طرفین قرارداد موثر بوده، داور مرضیالطرفین صرفاً حق اظهار نظر نسبت به اشخاص فوق (طرفین قرارداد) بر اساس مفاد قرارداد دارد و اقدام و اظهار نظر وی نسبت به اشخاص که مدخلیتی در تنظیم قرارداد و پیش بینی امر داوری در صورت حصول اختلاف نداشتهاند، برخلاف اراده و نسبت طرفین قرارداد و نیز مخل حقوق اشخاص ثالث بوده که نیاز به اذن و رضایت آنان داشته … »
2-2- انتقال قرارداد
در صورتی که قرارداد به شخص یا اشخاص دیگری منتقل شود، فیالواقع تمامی حقوق، تعهدات و شروط مندرج در آن به عنوان یک مجموعه به هم پیوسته و لازم ملزوم هم انتقال مییابد و شرط یا موافقتنامه داوری از این امر مستثنی نمیباشد، مگر آنکه اوضاع و احوال به نحو دیگری دلالت نماید.
برای اطمینان از صلاحیت داوری و اجتناب از اتلاف وقت و هزینه مضاعف، وکلای متخصص گروه حقوقی شهرداد در امر داوری همراه شما میباشند.
نویسنده: علیرضا بنیهاشم وکیل پایه یک دادگستری
——————————–
کلیدواژه: موافقت نامه داوری- شرط داوری- انتقال شرط داوری-قائم مقام- جانشین- قائم مقام قهری- قائم مقام اختیاری-زوال شرط داوری- انتقال موضوع قرارداد- انتقال قرارداد- ماده 481 قانون آیین دادرسی مدنی- داوری- طرفین قرارداد- حقوق اشخاص ثالث- گروه حقوقی شهرداد- داور مرضیالطرفین